Ocağın düğmesini çeviriyorsunuz, tık tık sesi geliyor ama alev tutmuyor — ya da alev tutuyor, düğmeyi bıraktığınızda sönüyor. İkisi farklı arızadır ve ayırt etmesi kolaydır. Bir kısmı beş dakikalık temizlikle çözülür; kalanı gaz devresini ilgilendirir ve servis işidir.
Gaz kokusu alıyorsanız hiçbir düğmeye, elektrik anahtarına veya ocağın ateşlemesine dokunmayın. Kıvılcım patlamaya yol açar. Pencereleri açın, gaz vanasını (veya tüpün vanasını) kapatın, evden çıkın ve dışarıdan arayın. Ocağı sökmeyin, gaz hortumunu kendiniz değiştirmeyin; hortum ve rakor bağlantısı sızdırma testi gerektirir.
Önce şunu ayırt edin
Durum A — Hiç alev tutmuyor. Çakma sesi gelir veya gelmez, ama gaz yanmaz. Durum B — Alev tutuyor ama düğmeyi bıraktığınızda sönüyor. Bu tipik bir termokupl arızasıdır, aşağıda ayrı başlık var.
Ayrıca tek göz mü, hepsi mi? Tek gözde sorun varsa sebep o gözün kendisindedir (kirli bek). Hepsinde varsa gaz veya ateşleme devresi ortak sorunudur.
1. Gaz geliyor mu
En basit kontrol: başka bir göz yanıyor mu? Yanıyorsa gaz vardır.
Hiçbiri yanmıyorsa:
- Tüplü sistemde tüp bitmiş olabilir. Tüpü hafifçe sallayın, ağırlığından anlaşılır.
- Doğal gazda ana vana veya sayaç vanası kapalı olabilir. Kombi çalışıyorsa gaz geliyordur.
- Uzun süre kullanılmayan hatta borularda hava kalmış olabilir; düğmeyi birkaç saniye açık tutmak gerekebilir. Bunu ard arda tekrarlamayın, ortamda gaz biriktirirsiniz.
2. Bek ve kapak temizliği (en sık sebep)
Taşan yemek, yağ ve deterjan artığı bek deliklerini tıkar. Gaz düzgün çıkmaz, alev tutmaz veya alev kesik kesik yanar.
Ocak tamamen soğukken ve düğmeler kapalıyken:
- Gözün üstündeki kapağı ve taç parçasını kaldırın.
- Deliklerin içine bakın; tıkalı olanları ince bir iğne veya fırça ile açın. Delikleri büyütmeyin.
- Parçaları ılık sabunlu suyla yıkayın, tamamen kurutun.
- Yerine takarken taç parçasının oyuğuna tam oturduğundan emin olun. Yamuk oturan kapak alevin dağılmasına ve ateşlemenin tutmamasına yol açar — bu, temizlikten sonra ocağın bozulmasının en yaygın sebebidir.
Islak parça takmayın. Yıkamadan hemen sonra ateşleme yapmıyorsa çoğu zaman tek sebep budur; kurumasını bekleyin.
3. Ateşleme ucu (çakmak elektrodu)
Her gözün yanında porselen gövdeli, ucu metal ince bir çubuk vardır. Kıvılcım buradan çıkar.
- Üzeri yemek artığı veya yağla kaplıysa kıvılcım oluşmaz. Kuru bir bezle silin, ıslak bezle değil.
- Porselen gövdesi çatlaksa kıvılcım toprağa kaçar; parça değişmelidir.
- Ucu eğilmişse beke olan mesafesi bozulur; zorlayarak düzeltmeye çalışmayın, kırılır.
4. Çakma sesi hiç gelmiyorsa
Düğmeyi çevirdiğinizde tık tık sesi hiç duyulmuyorsa ateşleme devresi çalışmıyordur:
- Ocağın fişi takılı mı? Gazlı ocakların çakması elektrikle çalışır, insanlar bunu sık atlar.
- Sigorta atmış olabilir.
- Düğmelerden biri ıslanmışsa devre sürekli çakabilir veya hiç çakmaz.
Çakma sesi sürekli geliyor ve durmuyorsa (düğme kapalıyken bile) ocağı fişten çekin; anahtar takımı ıslanmış veya arızalanmıştır.
5. Alev tutuyor ama bırakınca sönüyor — termokupl
Bu, güvenlik sisteminin çalıştığını gösterir. Alevin yanında duran ince metal çubuk (termokupl), alevin sıcaklığını algılayıp gaz valfini açık tutar. Alevi görmezse gazı kapatır — böylece sönen ocaktan gaz sızmaz.
Düğmeyi 10–15 saniye basılı tutmayı deneyin; bazı modellerde termokupl bu sürede ısınır. Yine sönüyorsa:
- Termokuplun ucu isli veya yağlıysa ısıyı algılayamaz; soğukken kuru bezle temizlenebilir.
- Ucu alevin dışında kalacak şekilde eğilmişse veya termokupl yorulmuşsa değişmesi gerekir. Bu bir güvenlik parçasıdır; devre dışı bırakılmaz, iptal edilmez.
Buradan sonrası servis işi
- Termokupl değişimi gaz valfi bağlantısını açmayı gerektirir, servis işidir.
- Gaz valfi veya anahtar takımı arızası — düğme boşta dönüyor, sıkışıyor veya gazı kesmiyorsa.
- Alev sarı ve isli yanıyorsa hava/gaz karışımı bozuktur; ayar gerektirir. Sarı alev kap diplerini karartır ve eksik yanma demektir.
- Gaz kokusu varsa ocağı hiç kullanmayın.
Bizi ararken ocağın markasını, doğal gaz mı tüp mü olduğunu, sorunun tek gözde mi hepsinde mi çıktığını ve çakma sesi gelip gelmediğini söyleyin. Bu dört bilgiyle arıza büyük ölçüde daralıyor.